Boekbespreking door Frans van Schijndel

Uitblinkers - Malcolm Gladwell

2009 Waarom sommige mensen succes hebben en anderen niet

 

Samenvatting

 

Het boek bestaat uit twee delen, te weten Kansen en Erfenis. In Kansen toont Gladwell uitvoerig en met veel verhalen en statistieken onderbouwd aan dat mensen die succesvol zijn niet alleen hard werken en talentvol zijn, maar vooral een toevallige voorsprong, veel kansen en/of hulp hebben gekregen. Zo blijkt dat veel topsporters zijn geboren in de juiste periode van het jaar, waardoor ze op het ideale moment bij de sportopleiding kunnen instromen. En hebben de Beatles de kans gekregen om heel veel te kunnen spelen in Hamburg voordat ze doorbraken. En heeft Bill Gates de toegang gekregen tot de, destijds zeer schaarse, computertijd om eindeloos te kunnen programmeren. Uit onderzoek blijkt verder dat niet zozeer het milieu waaruit je komt bepalend is voor succes, maar de manier waarop je opgevoed bent. Zo wordt je kans op succes sterk vergroot wanneer je in je opvoeding meekrijgt dat je het recht hebt je eigen voorkeuren te volgen en dat je voor jezelf mag opkomen (entitlement).
In het deel Erfenis legt Gladwell uit dat je geschiedenis en de cultuur waaruit je komt, ook van groot belang is op je succeskans. Een culturele erfenis is bijvoorbeeld de machtsafstand in de hiŽrarchie (bijv. je spreekt je baas niet direct aan). Hij geeft hierbij het voorbeeld van een vliegtuigongeluk dat fataal afloopt door onduidelijke communicatie die veroorzaakt door een grote machtsafstand. Een culturele erfenis vormen ook de eigenschappen die zijn ontwikkeld bij het generaties lang telen van rijst. Dit verklaart waarom Aziaten beter zijn in wiskunde. Ze blijven eindeloos en consciŽntieus doorgaan. Iets wat bij het telen van rijst een harde voorwaarde is. Waar je vandaan komt, ook al is dat al generaties terug, heeft dus een grote invloed op je succes.
Gladwell concludeert dat we zozeer gevangen zitten in de mythe van de besten, de slimsten en de hardste werkers dat we denken dat uitblinkers vanzelf tot wasdom komen. Maar hij heeft in het boek aangetoond dat een lappendeken van geluk, toeval en willekeurig voordeel bepalend zijn voor succes. We moeten dus werken aan een maatschappij die kansen biedt aan iedereen.

 

Beoordeling

Gladwell is een journalist en geen wetenschapper. Dus houdt hij er van om smeuÔge, uitgebreide verhalen te vertellen om zijn punt te maken. Dat maakt het levendiger en het leest lekker weg, maar het zou wat mij betreft wat minder uitvoerig en puntiger mogen. Het eerste deel Kansen spreekt mij bijzonder aan omdat de vraag van de ondertitel, Waarom sommige mensen succes hebben en anderen niet, wordt beantwoord. De data en verhalen hebben echter betrekking op de 20e eeuw. Ik vermoed dat er de laatste 10 jaar veel is veranderd. Het is jammer dat dit niet aan de orde komt. Het wordt tijd voor een nieuwe editie met een update. In het tweede deel gaat het vooral om het (gebrek aan) succes te verklaren van grote groepen (Aziaten, bevolking van het zuiden van Amerika, bevolkingen met een grote machtafstand als Grieken, Portugezen en Koreanen). Omdat dit erg ver afstaat van het individu en vooral een antropologisch/sociologisch betoog is, spreek mij dit minder aan.
De kracht van het boek van Gladwell is, dat je heel duidelijk gaat beseffen hoezeer externe factoren als afkomst, opvoeding en geluk het succes van mensen bepalen. Al heb je nog zoveel talent en doorzettingsvermogen, als je van deze factoren geen wind in de rug krijgt gaat echt succes heel moeilijk worden.

Rating:

EAN 9789025432713, 2009, aantal pag.: 343. Prijs Ä 12,50